Kecha yevroning savdo sessiyasi ikki aniq bosqichga bo‘lindi. Tushgacha u barqaror ko‘tarilib, deyarli 1.1230 darajasigacha yetdi. Biroq kunning ikkinchi yarmida AQSh iqtisodiy ma’lumotlari dollarga bo‘lgan talabni tikladi va yevroning barcha o‘sishini yo‘qqa chiqardi. Bugun ertalabga kelib, juftlik dushanba kuni, Yevropa iqtisodiy ma’lumotlari e’lon qilinishidan oldin turgan darajasiga yaqin qaytdi va 1.1194 atrofida savdo qilmoqda. Kechasi u 1.1178 gacha pasaydi, biroq shu darajadan yuqorida ushlanib turdi va biroz tiklandi. Shunday qilib, dollar hanuz yevroga bosim o‘tkazmoqda, lekin hozircha chuqurroq pasayishni keltirib chiqargani yo‘q.
Kecha kunning birinchi yarmida Yeurohudud ishlab chiqarish faolligi bo‘yicha yakuniy dastlabki ko‘rsatkichlar e’lon qilindi. Bu – xaridlar menejerlari indeksi, ya’ni PMI. U xaridlar menejerlari o‘rtasida o‘tkazilgan so‘rov natijalariga asoslanadi, va 50 dan yuqori ko‘rsatkich sektor kengayayotganini bildiradi. Indeks 52.7 darajasida chiqdi, prognoz qilingan 52.4 bilan solishtirganda. Farq katta bo‘lmasa-da, natija kutilganidan yuqori bo‘ldi va mintaqa iqtisodiyoti treyderlar kutganidan yaxshiroq holatda ekanini ko‘rsatdi. Germaniyaning chakana savdo sektori esa zaifroq natija ko‘rsatdi. Sentabr oyida chakana savdo hajmi 2,0% ga kamaydi, holbuki tahlilchilar o‘sishni kutishgan edi. Bu ko‘rsatkich iste’molchilarning xarajat qilishga tayyorligini aks ettiradi, Germaniya esa mintaqaning eng yirik iqtisodiyotiga ega davlat bo‘lib qolmoqda, shu bois bunday pasayishni e’tiborsiz qoldirish mumkin emas. Biroq ishlab chiqarish bo‘yicha kuchliroq ma’lumotlar fonida bozor bu omilni asosan inkor qildi.
Kunning ikkinchi yarmida AQSh iqtisodiy ma’lumotlari e’lon qilinib, bozor kayfiyatini o‘zgartirdi. Ishlab chiqarish bo‘yicha ISM indeksi 54.5 prognozga nisbatan 55.5 darajasida chiqdi. Bu ham so‘rovga asoslangan ko‘rsatkich, biroq u AQSh zavodlariga qaratilgan bo‘lib, buyurtmalar, ishlab chiqarish hajmi va sanoat korxonalaridagi bandlikni aks ettiradi. Ko‘rsatkich qancha yuqori bo‘lsa, AQSh iqtisodiyoti shuncha kuchli ko‘rinadi va bu Fedga pul-kredit siyosatini qat’iylashtirishni davom ettirish uchun ko‘proq asos beradi. Fed sentabr oyida foiz stavkalarini oshirgan, bozor esa dekabrda yana bir marta oshirilishini kutmoqda. ISMning kuchli chiqishi bu kutilmalarni yanada mustahkamladi va dollarga yo‘qotishlarining bir qismini qoplashga yordam berdi. Qurilish xarajatlari esa zaifroq bo‘lib, 1.9% ga kamaydi, S&P Global biznes faolligi indeksi ham pasaydi, biroq ularning hech biri ISM hisobotining ta’sirini qoplashga yetarli bo‘lmadi. Natijada, yevroning ertalabki o‘sishi butunlay yo‘qoldi va juftlik boshlang‘ich nuqtasiga qaytdi.
Bugun AQSh savdo sessiyasigacha Yevropa iqtisodiy taqvimi bo‘sh. Odatiy sharoitda inflyatsiya, biznes faolligi va mehnat bozori ko‘rsatkichlari ECB foiz stavkasi bo‘yicha kutilmalarni shakllantiradi va yevro kursi harakati haqida ishora beradi. Bunday ma’lumotlar yo‘qligida treyderlarning pozitsiyalarini sezilarli o‘zgartirishiga sabablar kam, shuning uchun EUR/USD tobora ko‘proq tashqi omillarga bog‘liq bo‘lib qolmoqda.
Bugungi asosiy voqea – AQShda bo‘lib o‘tadigan oraliq saylovlar. Bu saylovlar prezidentlik muddati o‘rtasida o‘tkaziladi va bu safar Vakillar palatasining barcha o‘rinlari hamda Senatning taxminan uchdan bir qismi yangilanadi. Natijalar Kongressdagi kuchlar nisbatini belgilaydi va natijada byudjet, soliqlar va davlat xarajatlari bo‘yicha qarorlarga ta’sir ko‘rsatadi.
Momentum
Strategiya oddiy qoida asosida qurilgan. Narxning biror darajaga qisqa muddatli tegib o‘tishi yetarli emas. U bu darajani yorib o‘tishi va undan yuqorida (yoki pastida) mustahkamlanishi kerak. Faqat shundan keyingina aynan shu yorib o‘tish yo‘nalishida bitim ochish mantiqan to‘g‘ri bo‘ladi.
Yevro bo‘yicha 1.1200 dan yuqorida xarid qilish imkoniyatlari ko‘rib chiqiladi, maqsad darajalari 1.1229 va 1.1254 bo‘lib, 1.1172 dan pastda esa sotish imkoniyatlari 1.1138 va 1.1108 maqsadlari bilan ko‘riladi. Hozir narx ikki kirish darajasi orasida “qamalib” qolgan va yuqori darajadan atigi olti punkt pastda turibdi. Biroq boqiy (bullish) ssenariy hozir unchalik jozibador ko‘rinmayapti. Kechasi juftlik atigi 1.1198 gacha ko‘tarilib, so‘ngra orqaga qaytdi, kechagi maksimum esa birinchi maqsad bo‘lgan 1.1229 bilan to‘g‘ri keldi va ISM e’loni ortidan bu o‘sishlarning barchasi yo‘qoldi. Bu shuni anglatadiki, xaridorlar juftlikni allaqachon 1.1200 dan yuqoriga surishga muvaffaq bo‘lishgan, ammo bu darajalarni ushlab tura olishmagan. Bugun yevroni qo‘llab-quvvatlaydigan ichki omillar yo‘q, saylov esa, ehtimol, dollarning foydasiga ishlaydi.
Ayiqcha (bearish) ssenariy joriy bozor sharoitiga ko‘proq mos keladi. Juftlik allaqachon 1.1178 hududiga yaqinlashib, undan qaytdi. 1.1172 darajasi esa atigi olti punkt pastda, saylovlar arafasidagi oshgan noaniqlik esa bu darajadan pastga yorib o‘tishga olib kelishi mumkin. Biroq shoshilishning hojati yo‘q. Yangiliklar fonisiz, AQSh sessiyasigacha bo‘ladigan yorib o‘tish osonlikcha soxta bo‘lib chiqishi mumkin. Shu sababli afzal yondashuv – 1.1172 dan pastda mustahkamlanishni kutish, darhol ilk sinovda sotishga shoshilmaslikdir. AQSh sessiyasi sezilarli impuls hosil qilishi mumkin, kuchliroq yo‘nalishli harakat esa, ehtimol, saylov natijalari ma’lum bo‘lgach, kechasi shakllanadi.
Mean Reversion
Yevro uchun asosiy qarshilik darajasi 1,1205 hisoblanadi. G'oya shundan iboratki, narx 1,1200 dan yuqoriga chiqadi, ammo u yerda qo'llab-quvvatlov topa olmaydi va qaytib yana shu darajadan pastga tushadi. Bunday holatda, sotish imkoniyatlarini ko'rib chiqish mumkin, stop-loss esa yolg'on yorib kirish maksimumidan yuqoriroq joylashtiriladi. Bu daraja yorib kirish nuqtasi bo'lgan 1,1200 dan atigi besh punkt yuqorida, shuning uchun yangi boshlovchilar alohida ehtiyotkor bo'lishlari kerak. Darajalar juda yaqin bo'lgani uchun, haqiqiy yorib kirish bilan yolg'on yorib kirishni faqat bitta sinov orqali ajratib bo'lmaydi. Agar narx 1,1200 dan yuqoriga chiqib, 1,1205 ga yetsa va shu darajadan yuqorida mustahkamlansa, bu haqiqiy yorib kirish bo'ladi va sotishdan tiyilish kerak. Ammo agar narx bu zonaga qisqa muddatga kirib, keyin 1,1200 dan pastga qaytsa, demak, narx avvalgi diapazonga teskari qaytgan bo'ladi. Bu ikki ssenariy bir necha daqiqa ichida sodir bo'lishi mumkin, shuning uchun dastlabki harakatga shoshilmay javob berishdan ko'ra, biroz kutib turgan ma’qul.
Bu ssenariy shuningdek shuning uchun ham jozibaliroqki, AQSh sessiyasi oldidan Yevropa iqtisodiy kalendari bo'sh. Yangi makroiqtisodiy ma’lumotlar bo‘lmaganda, keskin yuqoriga sakrash fundamental asosga ega bo‘lmaydi va shuning uchun impulsni yo‘qotishi ehtimoli yuqoriroq bo‘ladi. Bundan tashqari, saylovlar dollarga qo'llab-quvvatlov bermoqda.
Bozor ostidagi asosiy daraja 1,1175 bo‘lib, bu yerda strategiya teskarisiga ishlaydi. Juftlik ushbu darajadan pastga yorib o‘tadi, ammo u yerda ushlanib qololmaydi va yana uning ustiga qaytadi. Bunday holatda, sotib olish imkoniyatlari ko‘rib chiqilishi mumkin, stop-loss esa yolg‘on yorib kirish minimumidan pastroq joylashtiriladi. Bu daraja yorib kirish nuqtasi bo‘lgan 1,1172 dan atigi uch punkt yuqorida, shuning uchun bundan ham ko‘proq ehtiyotkorlik talab etiladi. Agar narx 1,1175 dan pastga tushib, 1,1172 ga yetsa va shu yerda qolsa, bu haqiqiy pasayish boshlanganidan dalolat beradi va sotib olishdan tiyilish kerak. Ammo agar narx ushbu tor zonaga qisqa muddatga kirib, darhol 1,1175 dan yuqoriga qaytsa, sotib olish o‘rinli variantga aylanadi.
Shunga qaramay, umumiy bozor muhiti bu ssenariy uchun noqulay, chunki saylovlar arafasidagi noaniqlik odatda dollarga qo‘llab-quvvatlov beradi. Shuning uchun yuqori daraja yaqinida sotish imkoniyatlari asosiy ustuvorlik bo‘lib qoladi, quyi daraja yaqinida sotib olish esa faqat darajadan aniq tiklanish tasdiqlangandagina ko‘rib chiqilishi kerak.
