Yevropa Markaziy banki prezidenti lavozimi uchun kurash yakuniy bosqichga kirib bormoqda. Niderlandiya markaziy bankining sobiq rahbari Klaas Knot shu hafta poygadan chiqishi kutilmoqda, Germaniya va Fransiya OAVlari esa yevro hududi markaziy bankiga hozirda Xalqaro Hisob-kitoblar bankining bosh direktori bo‘lib ishlayotgan Pablo Hernandez de Cos rahbarlik qilishini xabar qilmoqda. Rasmiy ravishda ikki nomzod qolgan va Yevropa Ittifoqi yetakchilari hali qaror qabul qilmagan.

Rasm qanday o‘zgarganini eslatib o‘tamiz. Lagarde 29-oktabr kuni 2027-yil fevral oyida, ya’ni vakolat muddati tugashidan qariyb to‘qqiz oy oldin lavozimni tark etishini e’lon qildi, shundan so‘ng Yevropa Ittifoqi Kengashi tanlov jarayonini ishga tushirdi. Noyabr boshida poyga ikki nomzod o‘rtasidagi duel ko‘rinishida edi va hal qiluvchi so‘z Kantsler Merz hamda Prezident Macron zimmasiga tushardi. Germaniya allaqachon oktabr boshidayoq Bundesbank rahbari Joachim Nagel nomzodini ilgari surish g‘oyasidan voz kechdi, Parij esa bosh iqtisodchi lavozimi fransuz nomzodiga berilishi evaziga Knotni qo‘llab-quvvatlashga tayyor edi. 6-noyabr kuni Eurogroup Knot va Hernandez de Cos nomzodlarini qabul qildi va 9-noyabr kuni qaror qabul qilmasdan turib ikkisini ham tasdiqladi.
Endi muvozanat siljidi. Juma kuni Dublin shahrida, Yevropa Ittifoqi yetakchilari to‘plangan yerda, Merz masala yechim sari ketayotganini tan oldi. “Kelishuvlar ko‘rinib turibdi, lekin hali yakunlanmagan”, dedi kantsler Friedrich Merz. U koalitsiya hamkorlari bilan pozitsiyani muvofiqlashtirish uchun bir necha kunga muhtoj va kelasi haftada o‘z taklifini taqdim etadi. Germaniya hukumati yil oxirigacha kelishuvga erishishni kutmoqda, Yevropa Kengashi prezidenti Costa esa noyabr sammitida Parlament va ECB Boshqaruv kengashi bilan maslahatlashuvlarni boshlaydi.
Yechim paket kelishuvi ko‘rinishida bo‘lib tuyulmoqda, chunki prezident bilan bir qatorda Ijroiya kengashining yana ikki o‘rni taqdiri ham hal qilinmoqda. Bosh iqtisodchi Philip Lane vakolatlari may oyida tugaydi, bozor operatsiyalari uchun mas’ul bo‘lgan Isabel Schnabel esa yanvar boshida lavozimni tark etadi. Matbuot xabarlariga ko‘ra, agar Hernandez de Cos prezident bo‘lsa, Berlin bosh iqtisodchi lavozimini olsa, Parij esa Schnabel portfelini egallaydi. Agar Knot g‘alaba qozonsa, mamlakatlar rollarni almashtiradi va har qanday holatda ham ikkita kalit pozitsiya zonaning ikki yirik iqtisodiyotiga nasib etadi.
Yevro uchun eng muhimi — ECB ohangi qanday o‘zgarishi. Knot qattiqqo‘l (hawk) sifatida ko‘riladi va 4-noyabr kuni u ECB qat’iy pozitsiyani saqlashi kerakligini bevosita aytdi. Hernandez de Cos esa, aksincha, an’anaviy ravishda yumshoqroq yondashuv bilan bog‘lanadi va xabar qilinishicha, Parij davlat moliyasi bosimi tufayli aynan uni yoqlamoqda. Bunday rahbar kelishi stavkalarni uzoq muddatli oshirish sikliga oid dalillarni kamaytiradi, bu esa yevroni qo‘llab-quvvatlamaydi. Hozir depozit stavkasi 2,50%; 17-dekabr kuni 2,75% gacha oshirilishi yakuniy qadam sifatida keng ko‘rilmoqda, shu paytda Fed 9-dekabrda oshirishga tayyorgarlik ko‘rmoqda.
Xatarlar saqlanib qolmoqda. Knot rasman o‘z nomzodini qaytarib olgani yo‘q, Merz hali koalitsiya pozitsiyasini kelishib olishi kerak va Yevropa Parlamenti hamda ECB Boshqaruv kengashi o‘z fikrlarini bildirishlari mumkin. Ijroiya kengashidagi ikki o‘ringa doir savdolashuv cho‘zilib ketishi, bosh iqtisodchi va bozor portfeli bo‘yicha muzokaralar esa prezident tayinlanishini murakkablashtirishi ehtimoldan xoli emas.
Bularning barchasi Hernandez de Cos’ning ECB prezidenti bo‘lish ehtimoli yuqori ekanini va yaqin kunlarda Knot o‘z nomzodini qaytarib olishini anglatadi. Menimcha, bozor Lagarde ketganidan keyin yanada yumshoq ECB’ni tobora ko‘proq inobatga oladi va Fed qat’iy ohangni saqlab turgan ekan, EUR/USD kamida 9-dekabr kungi Fed yig‘ilishigacha bosim ostida qoladi.
EUR/USD bo‘yicha texnik tasvir
Xaridorlar 1,1030 darajasini qanday egallash haqida o‘ylashlari kerak. Faqat shundan keyingina 1,1070 ni sinab ko‘rish imkoni paydo bo‘ladi. U yerdan 1,1100 tomon harakat amalga oshishi mumkin, ammo yirik o‘yinchilarning yordamisiz buni qilish qiyin bo‘ladi. Pasayishlarda men sezilarli xaridlarni faqat 1,1000 atrofida kutaman. Agar u yerda xaridorlar ko‘rinmasa, yangi minimum — 1,0975 ni kutish yoki 1,0945 dan uzun (long) pozitsiyalar ochish maqsadga muvofiq bo‘ladi.
GBP/USD bo‘yicha texnik tasvir
Funt xaridorlari eng yaqin qarshilik bo‘lgan 1,3200 darajasini egallashlari kerak. Faqat shundan keyingina 1,3220 ga harakat mumkin bo‘ladi, undan yuqoriga siljish esa ancha qiyinlashadi. Uzoqroq maqsad 1,3245 atrofida. Pasayishda ayiq (bear) lar 1,3170 da nazoratni qo‘lga olishga harakat qilishadi. Agar bunga erishsalar, diapazondan chiqish buqalarga jiddiy zarar yetkazadi va GBP/USD’ni 1,3130 ga, keyinchalik 1,3100 gacha surib yuborishi mumkin.